Daar zit ik dan, achter mijn laptop, met tranen in mijn ogen en kippenvel op mijn armen. Aan het woord is een van de jongeren die meedoet aan het debat Ziek van school *. Ik kijk mee als ouder, maar ook als begeleider van hoogbegaafde jongeren, en de verhalen raken mij.
Persoonlijk, omdat ik het letterlijk ziek-worden van zo dichtbij heb meegemaakt. Maar het raakt ook iets dieper in mij. Verdriet om al die kinderen die zich niet gezien voelen, niet begrepen voelen. Die ik niet persoonlijk ken, maar die niet mee kunnen in het tempo van de middenmoot. Verdriet om het onbegrip dat daar dan voor is.
Ik las eens een boek over thuiszitters en de rode draad in dat boek was: ze moeten voorál naar school. Het allerbelangrijkste is dat ze óp school komen. Zorg ervoor dat ze hoe dan ook níet thuis komen te zitten. En eerlijk gezegd stootte me dat toen al tegen de borst.
Eén van de experts in het debat verwoordt precies hoe ik er tegenaan kijk.
- Een volwassen werknemer die burn-out raakt, blijft thuis om te herstellen, meldt zich ziek en de arbo-arts adviseert hem om alle stress te vermijden en weinig prikkels op te zoeken.
- Een kind dat ziek wordt van stress op school – misschien alleen al van het dénken aan school – proberen we toch uit alle macht naar diezelfde school te krijgen.
“Hoogbegaafd of niet, je moet je leren aanpassen”
Veel mensen begrijpen niet wat hoogbegaafdheid betekent. Ze zeggen: “Een kind moet zich toch leren aanpassen, dat moet nu eenmaal ook in de maatschappij. Die past zich ook niet aan aan jou.” Maar die mensen beseffen niet dat het hier om je hele zijn gaat, je hele wezen. Niet dat je gewoon gemakkelijk leert. Dat je even wat extra sommetjes nodig hebt.
Veel hoogbegaafde kinderen zijn zich de hele dag al aan het aanpassen. Ze denken anders, voelen anders en ervaren anders dan de kinderen om hen heen. Ze voelen zich onbegrepen, dom, raar.
En sommigen proberen uit alle macht dan maar hetzelfde te zijn als de kinderen om zich heen, verloochenen eigenlijk zichzelf. Juist doordat ze zo gevoelig zijn en zo goed door hebben wat er om hen heen gebeurt. Maar ergens komt het er vroeg of laat uit: buikpijn, stress, depressie…
Langdurige stress kan het immuunsysteem verzwakken en zo worden kinderen letterlijk ziek van school.
Elk kind dat ziek wordt van school, is er één te veel
Het is mooi dat er door de deelnemers aan het debat diverse oplossingen werden genoemd om thuiszitten te voorkomen:
- Ontschotting tussen zorg en onderwijs
- Meer expertise over hoogbegaafdheid in de scholen én bij hulpverleners
- Meer naar de behoeften van het individuele kind kijken
- Een ontwikkelingsgericht systeem
- Meer flexibiliteit bij scholen etc. etc.
Maar dit zijn eigenlijk allang bekende oplossingen. Het probleem dat veel van die oplossingen door centrale wet- en regelgeving niet mogelijk zijn. Of dat er geen geld is. Of dat men niet weet dat er wel geld is, maar niet weet hoe ze aan dat geld kunnen komen.
En last but not least, dat er een onderwijssysteem is met vaste normen en eisen waarin kinderen in het tempo van alle kinderen uit hetzelfde kalenderjaar moeten meelopen. Een systeem waarin meesters en juffen duizendpoten moeten zijn met expertise op alle vlakken. Een systeem waarin geen geld is, omdat het geld naar de jeugdzorg en de ggz moet… omdat er aan de basis te weinig geld was.
Snap jij het nog?
Dus. Politici? Tweede Kamer? Mariëlle Paul (VVD) was als enige afgevaardigde vanuit Den Haag aanwezig bij het debat. Zij heeft alle verhalen meegenomen. Het lijkt erop dat daar helaas niets mee is gedaan. Maar misschien komt dat nog, nu zij staatssecretaris Primair en Voortgezet Onderwijs en Emancipatie is in het kabinet Schoof.
Ben jij ouder van een tiener die ziek van school is of die die richting op dreigt te gaan, neem contact met me op. Dan kunnen we samen kijken hoe ik je zoon of dochter kan helpen, maar jou als ouder ook. Want een kind dat ziek is of dat je ziet afglijden, dat dóét wat met je. Enkele van de bewezen resultaten: je kind komt lekkerder in z’n vel te zitten, zijn schoolprestaties worden beter, net als de sfeer in huis.
* Ziek van school werd georganiseerd door Stichting Hoogbegaafd, op vrijdag 1 oktober 2021 (de link gaat naar een samenvatting van het debat)
